latin amerikan haber yorum

Haiti’nin seçim felaketi -Alexander Main

Posted by lahy 13/01/2011

Deprem sistem dışında herşeyi sarstı

Seçmenler kayıt edilmemişti, veya kayıtlı olmaları gereken yerlerde ve kolera korkusu içindeydiler. Organizatörler tarafsızlık dışında herşeydiler. Ve Haitililer kızgın.

Alexander Main

Haitililer 28 Kasım seçimleri, özellikle de seçimin zamanı ve organizasyonu hakkında alarma geçerken, en fazla etkiye sahip olan uluslararası atmenler güvenlerini kaybetmediler.  BM’in Haiti’de ki özel temsilcisi Bill Clinton, “ Hakkında endişe duymamamız gereken bazı konulardan biri” dedi.(1). BM’in, Haiti’de ki  İstikrarı Sağlama Gücü (MINUSTAH)’ın Guatemelalı başkanı Edmond Mulet:  “Seçimler mükemmel olmayan ancak Haiti’nin demokratikleşmesi sürecinde atılması gereken bir adımdır,”dedi.(2).

Seçimler sonrasında Haitililerin öfkesi dinmek bilmedi. Polisi taş yağmuruna tutarak sokaklara döküldüler; adaylar birbirlerine hilekarlık suçlaması yaptılar; ulusal seçim gözlemcilerinden altı grup feci seçimi onaylamadı. Geçen Ocak ayının depreminden sonra daha fazla ”istikrar” sağlanması için vazgeçilmez olduğu söylenen seçimler bir fiyasko olmaktan öteye geçemedi. Seçmen katılım oranının yüzde 25’den az olduğu, sandıkların doldurulduğu ve binlerce kişinin oy kullanamadığı bu durumdan daha berbat bir süreci bulmak zordur.

Ülkede büyük bir kolera olmasına rağmen, seçimleri gerçekleştirmek konusunda sorgulandığı zaman, ABD’nin Haiti büyükelçisi Kenneth Merten, “ Haiti hükümeti … seçimlerin gerçekleşmemesi için bir kamu sağlığı sorunu olduğunu düşünmüyor. Bunlar, Haiti seçimleridir.”(3) demişti.

Haiti seçimleri? Yabancı bağışcılar fonların büyük kısmını sağladı, ABD en azından $14 milyon, Avrupa Birliği $7m ve Kanada $5.7m bağışladı. ABD’nin Uluslararası Kalkınma için Kurumu (USAID) doğrudan teknik ve maddi yardım sağladı ve ” özgür ve adil seçimlerin olabilirliği üzerine ” kapsamlı bir raporun hazırlanmasını sağladı(4). Minustah  hayati öneme sahip, seçim sandıklarının transferi ve oyların sayılmasının gözlemmesi dahil “teknikl, lojistik, ve idari yardım” sağladı.

Haitili bir devlet kurumu olan Geçici Seçim Konseyi (CEP), resmi olarak bu süreci organize etmekle görevliydi. Ancak CEP hiçte bağımsız değildi: anayasa ihlal edilerek üyeleri Haiti Devlet başkanı René Préval tarafından seçildi.  CEP, aralarında sürgündeki  eski başkan Jean-Bertrand Aristide’nin lideri olduğu Fanmi Lavalas tartışmalı bir şekilde seçimlere girmekten men edilince itibarını kayıp etti.

Yüzbinlerce Haitili deprem sırasında kimlik kartlarını kayıp etmişti; birçokları mahallelerini terk etti; genelde çadır kamplara gitti, ve yeni seçim bölgelerinde kayıt olmaları gerekiyordu.  CEP ve  Ulusal Kimlik İdaresi bu konularla uğraşma sözü verdi ancak başarısızdı. Evsizler için kurulan büyük kampların ancak bazılarında seçim merkezleri vardı ve mevcut olanlarda da çok az sayıda kamp sakini oy kullanmak için kayıt edilmişti.

Kolera’dan ciddi bir şekilde etkilenen Artibonite Vadisi ve Merkez  Central Plato’da halk kamuya açık alanlardan kaçınıyordu ve seçim günü evlerinden dışarı çıkmamaları muhtemel idi. Port-au-Prince’de ki BM çalışanları bunun gerçekleştiğini teyit etti. Aralık’da, seçimlerden iki hafta sonra insanların toplanması ve hareket halinde olmaları nedeniyle kolera vakalarında artış olacağı tahmin edilmişti. Tarım uzmanı ve Cantave  yöneticisi Jean-Baptiste, “ Seçimler kırsal bölgelerde  ve hatta şehirlerde   koleraya karşı savaşa destek verme çabalarını derinden etkiledi. Bu seçimlerden dolayı daha fazla insan ölecek,” dedi.

Seçimler yabancı hükümetler tarafından vaat edildiği gibi istikrar ve güçlü kurumlar getirme yerine daha istikrarsız bir durumun yaratılması ile sonuçlandı: Haiti –  halen korkunç bir humaniter krizin içindedir – şimdi, ayrıca süresi bilnmeyen bir politik krize de yakalandı.

İkiyüzyıldan beri herzaman olduğu gibi, Fransa, ABD ve diğer yabancı güçler Haiti için neyin iyi olduğunu en iyi kendilerinin bildiğine inanıyorlar.   Papa ve Baby Doc (Duvalier père and fils) diktatörlüklerini desteklemek, 1980’lerde ve 1990’larda  yıkıcı neo-liberal reformları uygulamak;  Jean-Bertrand Aristide’yi, 2004 yılında zorla iktidardan uzaklaştırmaktran sorumludurlar. Politik ve ekonomik liderlikleri istikrarsızlık yaratmaya devam ediyor ve Haiti devletinin etkili bir şekilde yönetme kapasitesini zayıflatıyorlar.

Alexander Main Centre for Economic and Political Research (CEPR), Washington’da politik analizdir.

(1) “Haiti able to hold election poll by year-end: Bill Clinton”, Reuters, 15 Nisan 2010.

(2) “Haiti heads for elections, police keep marches apart”, Reuters, 25 Kasım 2010.

(3) Status of Haiti’s upcoming elections, Kenneth H Merten, US State Department, 23 Kasım 2010.

(4) USAID.

kaynak: lemonde diplomatique

Çeviri: Erol Yeşilyurt

Haiti:Depremin 1.yıl dönümünde durum ciddi

Haiti: Kadınlar ve sosyal mücadele 02.09.2010

Haiti’de tecavüz vakaları hızla artıyor

Emperyalizm ve Haiti


Reklamlar

Bir Yanıt to “Haiti’nin seçim felaketi -Alexander Main”

  1. […] Haiti’nin seçim felaketi -Alexander Main […]

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

 
%d blogcu bunu beğendi: